- Thông tin chung:
Tên đề tài: Nghiên cứu áp dụng chế phẩm vi sinh đa chức năng trong nuôi trồng thâm canh một số loài cá nước ngọt ở Việt Nam
Mã số: MHN2025-01.01
Chủ nhiệm đề tài: PGS. TS Phạm Thị Tâm
Thời gian thực hiện: Từ tháng 01 năm 2025 đến tháng 12 năm 2026
Kính phí thực hiện: 250 triệu đồng từ Quỹ phát triển khoa học và công nghệ của Trường Đại học Mở Hà Nội.
- Mục tiêu:
Xây dựng được quy trình áp dụng chế phẩm vi sinh đa chức năng nhằm tăng cường hiệu quả nuôi trồng thâm canh một số loài cá nước ngọt chủ đạo ở Việt Nam
- Kết quả nghiên cứu
Đề tài đã xác định được liều lượng, tần xuất sử dụng chế phẩm vi sinh đa chức năng phù hợp để cải thiện tăng trưởng, tăng cường sức đề kháng, tăng cường hiệu suất chuyển đổi thức ăn, tăng tỷ lệ sống sót của cá tra, cá lóc nuôi trồng thâm canh; và hiệu quả cải thiện chất lượng nước, cụ thể:
– Đối với cá tra, liều chế phẩm là 100g /300kg thức ăn, áp dụng theo chế độ 3 ngày liên tiếp, mỗi ngày 1 lần, sau đó ngưng 1 ngày.
– Đối với cá lóc: liều chế phẩm là100g/100kg thức ăn kết hợp với chế độ sử dụng 3 ngày liên tiếp, mỗi ngày 1 lần, sau đó ngưng 1 ngày.
Đã xây dựng được quy trình sử dụng chế phẩm để tăng cường hiệu quả nuôi trồng thâm canh cá tra, cá lóc ở Việt Nam.
- Sản phẩm
4.1 Sản phẩm công bố khoa học: Đề tài đã công bố 02 bài báo trên các tạp chí thuộc cơ sở dữ liệu WoS Q3, gồm:
– Tam, P. T.*, Hai, L. M., Hien, N. T. T., Binh, T. T., Hoa, B. T. H., Hang, T. T. T., Ha, L. T. H., Ngoc, M. T. M., Huyen, V. T. B., Phuong, V. H., & Phuoc, M. H. (2026). Probiotics containing Streptomyces spp. improved water quality, survival, growth, and fillet quality of striped catfish under intensive farming. Iranian Journal of Fisheries Sciences, 25(1), 105–126. https://doi.org/10.22092/ijfs.2025.134855.
– Pham, T. T.*, Bui, B. T. H., Le, L. M. H., … & Tran, T. N. Q. (2026). Effects of Streptomyces spp. on nonspecific immunity and disease resistance in striped snakehead (Channa striatus Bloch, 1793). Fisheries and Aquatic Sciences. Bài báo đã được chấp nhận đăng.
4.2 Sản phẩm đăng ký sở hữu trí tuệ: Đề tài đã thực hiện 01 đơn đăng ký sáng chế về Quy trình nuôi cá lóc (Channa striata) thâm canh trong ao đất sử dụng chế phẩm xạ khuẩn dạng bột chứa Streptomyces angustmyceticus XK22 và Streptomyces kunmingensis XK9. Đơn đăng ký sáng chế số 1-2026-06105 đã được công báo sở hữu công nghiệp trong Công báo Sở hữu công nghiệp số 466, tập A, ngày 03 tháng 09 năm 2026, trang 365.
4.3 Sản phẩm đào tạo: Đề tài đã hỗ trợ đào tạo 01 nghiên cứu sinh với đề tài: Nghiên cứu tuyển chọn chủng xạ khuẩn thuộc loài Streptomyces ứng dụng để phát triển chế phẩm probiotic trong nuôi cá tra Pangasius hypophthalmus. Nghiên cứu sinh đã hoàn thành bảo vệ các chuyên đề tổng quan.
- Phương thức chuyển giao, địa chỉ ứng dụng, tác động và lợi ích mang lại của kết quả nghiên cứu
5.1 Phương thức chuyển giao
Kết quả nghiên cứu của đề tài có thể được chuyển giao thông qua hoạt động hướng dẫn, tập huấn, phổ biến quy trình kỹ thuật cho các cơ sở nuôi cá tra, cá lóc và các tổ chức, cá nhân có nhu cầu áp dụng chế phẩm probiotic có thành phần xạ khuẩn nhằm tăng cường hiệu quả nuôi trồng và cải thiện chất lượng môi trường nuôi.
5.2 Địa chỉ ứng dụng
Kết quả nghiên cứu có thể được ứng dụng tại các cơ sở nuôi cá tra và cá lóc theo hình thức thâm canh, các cơ sở sản xuất, kinh doanh và sử dụng chế phẩm vi sinh trong nuôi trồng thủy sản; đồng thời có thể được sử dụng làm cơ sở để tiếp tục hoàn thiện và chuyển giao quy trình kỹ thuật cho các vùng nuôi cá tra, cá lóc tập trung ở Việt Nam.
Kết quả nghiên cứu cũng được sử dụng trong đào tạo và nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực công nghệ sinh học, nuôi trồng thủy sản, phụ gia thức ăn chăn nuôi.
5.3 Tác động và lợi ích mang lại của kết quả nghiên cứu
Kết quả nghiên cứu đã xác định được liều lượng và tần suất sử dụng chế phẩm vi sinh đa chức năng phù hợp cho cá tra và cá lóc nuôi thâm canh, góp phần cải thiện tăng trưởng, hiệu suất chuyển đổi thức ăn, tỷ lệ sống và sức đề kháng của cá, đồng thời cải thiện chất lượng nước trong quá trình nuôi. Việc xây dựng được quy trình sử dụng chế phẩm tạo cơ sở khoa học và kỹ thuật cho việc ứng dụng chế phẩm vi sinh trong nuôi thâm canh cá tra và cá lóc ở Việt Nam.
Về khoa học và công nghệ, các sản phẩm của đề tài có khả năng tiếp tục khai thác, phát triển và chuyển giao. Các kết quả nghiên cứu được công bố trên các tạp chí thuộc cơ sở dữ liệu Web of Science, góp phần công bố và lan tỏa kết quả nghiên cứu về ứng dụng Streptomyces trong nuôi trồng thủy sản.
Về đào tạo và phát triển nguồn nhân lực khoa học và công nghệ của Trường: đề tài đã hỗ trợ đào tạo 01 nghiên cứu sinh là giảng viên cơ hữu của Trường thực hiện nghiên cứu về tuyển chọn chủng xạ khuẩn thuộc chi Streptomyces để phát triển chế phẩm probiotic trong nuôi cá tra.
Về kinh tế – xã hội và môi trường, việc áp dụng quy trình sử dụng chế phẩm vi sinh phù hợp có thể góp phần nâng cao hiệu quả nuôi thâm canh cá tra, cá lóc thông qua cải thiện tăng trưởng, hiệu suất sử dụng thức ăn, tỷ lệ sống và chất lượng nước, qua đó hỗ trợ nâng cao hiệu quả sản xuất và hướng tới phương thức nuôi trồng thủy sản an toàn, hiệu quả và bền vững.
INFORMATION ON RESEARCH RESULTS
- General information:
Project title: The application of multifunctional probiotics in intensive farming of several freshwater fish species in Vietnam
Code: MHN2025-01.01
Project leader: Assoc. Prof. Dr. Pham Thi Tam
Duration: From January 2025 to December 2026
- Objective(s):
To develop a procedure for applying multifunctional probiotics to enhance the efficiency of intensive farming of several major freshwater fish species in Vietnam.
- Research results:
The project has determined the appropriate dosage and frequency of application of multifunctional probiotics to improve growth, enhance resistance, improve feed conversion efficiency, and increase the survival rate of intensively farmed striped catfish and striped snakehead, as well as to improve water quality, specifically:
– For striped catfish: the probiotic dosage is 100 g/300 kg of feed, applied for 3 consecutive days, once per day, followed by a 1-day break.
– For striped snakehead: the probiotic dosage is 100 g/100 kg of feed, combined with an application schedule of 3 consecutive days, once per day, followed by a 1-day break.
A procedure for applying the probiotics to enhance the efficiency of intensive farming of striped catfish and striped snakehead in Vietnam has been developed.
- Products
4.1 Publications
The project has published 02 articles in journals indexed in the WoS Q3 database, including:
Tam, P. T.*, Hai, L. M., Hien, N. T. T., Binh, T. T., Hoa, B. T. H., Hang, T. T. T., Ha, L. T. H., Ngoc, M. T. M., Huyen, V. T. B., Phuong, V. H., & Phuoc, M. H. (2026). Probiotics containing Streptomyces spp. improved water quality, survival, growth, and fillet quality of striped catfish under intensive farming. Iranian Journal of Fisheries Sciences, 25(1), 105–126. https://doi.org/10.22092/ijfs.2025.134855.
Pham, T. T.*, Bui, B. T. H., Le, L. M. H., … & Tran, T. N. Q. (2026). Effects of Streptomyces spp. on nonspecific immunity and disease resistance in striped snakehead (Channa striatus Bloch, 1793). Fisheries and Aquatic Sciences. The article has been accepted for publication.
4.2 Intellectual application
The project has submitted 01 patent application for the Process for intensive farming of striped snakehead (Channa striata) in earthen ponds using a powdered actinomycete preparation containing Streptomyces angustmyceticus XK22 and Streptomyces kunmingensis XK9. Patent application No. 1-2026-06105 has been published in the Industrial Property Gazette No. 466, Volume A, dated September 03, 2026, page 365.
4.3 Training
The project has supported the training of 01 PhD candidate on the topic: Selection of actinomycete strains belonging to the genus Streptomyces for application in the development of probiotic preparations for striped catfish (Pangasius hypophthalmus) farming. The PhD candidate has completed the defense of the review topics.
5. Methods of transfer, application address, impact and benefits of research results
5.1 Methods of technology transfer
The research results of the project can be transferred through guidance, training, and dissemination of the technical procedure to striped catfish and striped snakehead farming facilities, as well as the farmers who interested in applying probiotic preparations containing actinomycetes to enhance farming efficiency and improve the quality of the farming environment.
5.2 Application addresses
The research results can be applied at intensive striped catfish and striped snakehead farming facilities, as well as facilities producing, trading, and using probiotics in aquaculture; at the same time, they can be used as a basis for further improvement and transfer of the technical procedure to concentrated striped catfish and striped snakehead farming areas in Vietnam. The research results are also used in training and scientific research in the fields of biotechnology, aquaculture, and feed additives.
5.3 Impacts and benefits of the research results
The research results have determined the appropriate dosage and frequency of application of multifunctional probiotics for intensively farmed striped catfish and striped snakehead, contributing to improved growth, feed conversion efficiency, survival rate, and fish resistance, while also improving water quality during farming. The development of the probiotic application procedure provides a scientific and technical basis for applying probiotics in intensive farming of striped catfish and striped snakehead in Vietnam.
In terms of science and technology, the products of the project have the potential for further exploitation, development, and transfer. The research results have been published in journals indexed in the Web of Science database, contributing to the publication and dissemination of research results on the application of Streptomyces in aquaculture.
In terms of training and development of the science and technology human resources: the project has supported the training of 01 PhD candidate who is a full-time lecturer of the Hanoi Open University, conducting research on the selection of actinomycete strains belonging to the genus Streptomyces for the development of probiotic preparations for striped catfish farming.
In terms of socio-economic and environmental aspects, the application of an appropriate probiotic use procedure can contribute to improving the efficiency of intensive striped catfish and striped snakehead farming through improved growth, feed utilization efficiency, survival rate, and water quality, thereby supporting improved production efficiency and promoting safe, efficient, and sustainable aquaculture practices.