Nghị quyết 71-NQ/TW của Bộ Chính trị ra đời trong bối cảnh đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới với nhiều thời cơ và thách thức đan xen, đặc biệt dưới tác động mạnh mẽ của cuộc Cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số và hội nhập quốc tế sâu rộng. Việc truyền thông sâu rộng, toàn diện và hiệu quả Nghị quyết 71-NQ/TW không chỉ nhằm nâng cao nhận thức mà còn tạo sự thống nhất về ý chí và hành động trong toàn hệ thống chính trị, trong đó có các cơ sở giáo dục đại học – lực lượng nòng cốt trong đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.
Ý nghĩa, tầm quan trọng và tư tưởng cốt lõi của Nghị quyết 71-NQ/TW
Nghị quyết 71-NQ/TW mang ý nghĩa chiến lược, thể hiện quyết tâm chính trị cao của Đảng trong việc thúc đẩy phát triển nhanh và bền vững dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số. Tư tưởng cốt lõi của Nghị quyết là lấy con người làm trung tâm, tri thức làm nền tảng, công nghệ và đổi mới sáng tạo làm động lực, hướng tới xây dựng nền kinh tế tri thức và xã hội số hiện đại, nhân văn.
Về quan điểm chỉ đạo, Nghị quyết nhấn mạnh:
+ Phát triển khoa học, công nghệ và chuyển đổi số là yêu cầu khách quan, là động lực then chốt để nâng cao năng suất, chất lượng và sức cạnh tranh quốc gia.
+ Đổi mới sáng tạo phải gắn với nhu cầu thực tiễn, với thị trường và hội nhập quốc tế.
+ Phát triển nguồn nhân lực chất lượng cao là yếu tố quyết định thành công của quá trình chuyển đổi.
+ Tăng cường vai trò lãnh đạo của Đảng, sự quản lý thống nhất của Nhà nước và sự tham gia tích cực của toàn xã hội.
Các nội dung này cần được thực hiện bằng nhiều hình thức phong phú: hội nghị quán triệt, sinh hoạt chuyên đề, bài viết phân tích chuyên sâu, truyền thông trên nền tảng số, mạng xã hội, website… nhằm giúp cán bộ, giảng viên, người học nhận thức rõ trách nhiệm và vai trò của mình trong triển khai Nghị quyết.
Mục tiêu, nhiệm vụ và các nhóm giải pháp lớn của Nghị quyết 71-NQ/TW
Nghị quyết 71-NQ/TW xác định mục tiêu tổng quát là tạo bước đột phá trong phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; nâng cao năng lực cạnh tranh; thúc đẩy tăng trưởng nhanh, bền vững; xây dựng xã hội học tập và nền giáo dục mở, linh hoạt, hiện đại.
Các mục tiêu cụ thể tập trung vào:
+ Nâng cao chất lượng nguồn nhân lực, nhất là nhân lực số và nhân lực trình độ cao.
+ Hoàn thiện hệ sinh thái đổi mới sáng tạo quốc gia.
+ Đẩy mạnh ứng dụng công nghệ số trong quản lý, sản xuất, giáo dục và đời sống xã hội.
+ Tăng cường liên kết giữa nhà nước – nhà trường – doanh nghiệp – viện nghiên cứu.
Để thực hiện mục tiêu đó, Nghị quyết đề ra các nhóm nhiệm vụ và giải pháp lớn, bao gồm:
- Hoàn thiện thể chế, chính sách thúc đẩy khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.
- Phát triển nguồn nhân lực, đổi mới căn bản và toàn diện giáo dục – đào tạo.
- Tăng cường đầu tư, nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực cho nghiên cứu và chuyển đổi số.
- Thúc đẩy hợp tác quốc tế, chuyển giao công nghệ.
- Xây dựng văn hóa đổi mới sáng tạo trong toàn xã hội.
Tổ chức thực hiện Nghị quyết 71-NQ/TW tại Trường Đại học Mở Hà Nội
Là cơ sở giáo dục đại học công lập định hướng ứng dụng và đào tạo mở, Trường Đại học Mở Hà Nội đã chủ động quán triệt và cụ thể hóa tinh thần Nghị quyết 71-NQ/TW vào chiến lược phát triển và kế hoạch năm học.
Ngay sau khi Nghị quyết được ban hành, Đảng ủy, Ban Giám hiệu Nhà trường đã tổ chức hội nghị học tập, quán triệt đến toàn thể cán bộ, giảng viên, viên chức; xây dựng chương trình hành động với các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể gắn với chiến lược phát triển đến năm 2030. Các nội dung của Nghị quyết được tích hợp vào kế hoạch công tác năm, kế hoạch chuyên môn của từng khoa, phòng, trung tâm.
Về chuyển đổi số, Nhà trường đã đẩy mạnh xây dựng hệ thống quản trị đại học thông minh: triển khai cổng thông tin tích hợp, hệ thống quản lý đào tạo trực tuyến, học liệu điện tử, chữ ký số, hồ sơ điện tử; tăng cường dạy học trực tuyến, blended learning; số hóa quy trình quản lý sinh viên, khảo thí, tài chính. Tỷ lệ học phần có học liệu số và tổ chức trên nền tảng trực tuyến ngày càng tăng, góp phần mở rộng cơ hội tiếp cận giáo dục cho người học trên cả nước.
Về ứng dụng khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo, Nhà trường khuyến khích giảng viên, sinh viên tham gia các đề tài nghiên cứu ứng dụng, gắn với nhu cầu thực tiễn của doanh nghiệp và địa phương. Nhiều sản phẩm nghiên cứu đã được chuyển giao hoặc ứng dụng vào thực tiễn. Hoạt động khởi nghiệp, đổi mới sáng tạo được thúc đẩy thông qua các cuộc thi, diễn đàn, câu lạc bộ sáng tạo trẻ.
Về đổi mới quản trị nhà trường, Đại học Mở Hà Nội từng bước chuyển từ mô hình quản lý hành chính truyền thống sang quản trị đại học hiện đại, lấy hiệu quả và chất lượng làm trung tâm. Các quy trình được chuẩn hóa, minh bạch; công tác đánh giá, kiểm định chất lượng được chú trọng; văn hóa số và tinh thần cải tiến liên tục được lan tỏa trong toàn trường.
Người học được xác định là trung tâm của mọi hoạt động. Nhà trường tăng cường dịch vụ hỗ trợ sinh viên, tư vấn học tập, hướng nghiệp, kết nối doanh nghiệp. Chương trình đào tạo được cập nhật theo chuẩn đầu ra, gắn với kỹ năng số, kỹ năng mềm và năng lực đổi mới sáng tạo. Sinh viên được tạo điều kiện tham gia nghiên cứu khoa học, thực tập thực tế, dự án cộng đồng, qua đó phát triển toàn diện.
Kết quả bước đầu và định hướng tiếp tục triển khai
Quá trình triển khai Nghị quyết 71 tại Trường Đại học Mở Hà Nội đã đạt được nhiều kết quả tích cực: nhận thức của cán bộ, giảng viên và sinh viên về vai trò của chuyển đổi số, khoa học – công nghệ được nâng cao; hệ thống hạ tầng số được cải thiện; chất lượng đào tạo và nghiên cứu từng bước được nâng cao; môi trường đổi mới sáng tạo được hình thành rõ nét.
Tuy nhiên, Nhà trường cũng xác định còn nhiều thách thức như: nguồn lực đầu tư cho nghiên cứu còn hạn chế; năng lực số chưa đồng đều; yêu cầu hội nhập quốc tế ngày càng cao. Do đó, trong thời gian tới, Nhà trường tiếp tục:
+ Đẩy mạnh bồi dưỡng năng lực số cho đội ngũ cán bộ, giảng viên.
+ Tăng cường hợp tác với doanh nghiệp, tổ chức quốc tế.
+ Hoàn thiện mô hình đại học số, đại học mở linh hoạt.
+ Phát huy mạnh mẽ vai trò chủ thể của người học trong học tập và sáng tạo.
Việc triển khai hiệu quả Nghị quyết 71-NQ/TW không chỉ dừng lại ở việc phổ biến văn bản mà quan trọng hơn là chuyển hóa tinh thần của Nghị quyết thành hành động cụ thể, thiết thực. Với quyết tâm chính trị cao và tinh thần đổi mới sáng tạo, Trường Đại học Mở Hà Nội đang từng bước hiện thực hóa các mục tiêu, nhiệm vụ, giải pháp của Nghị quyết, góp phần đào tạo nguồn nhân lực chất lượng cao, thúc đẩy phát triển bền vững và hội nhập quốc tế của đất nước trong kỷ nguyên số.