Ngày 27/03/2026, Trường Đại học Mở Hà Nội đã tổ chức Hội thảo khoa học với chủ đề “Giảng dạy nội dung quyền con người tại Trường Đại học Mở Hà Nội: Thực trạng và giải pháp” theo hình thức trực tiếp kết hợp trực tuyến. Hội thảo thu hút gần 200 đại biểu là lãnh đạo nhà trường, giảng viên Khoa Luật cùng các chuyên gia, nhà khoa học đến từ nhiều học viện, trường đại học và viện nghiên cứu trên cả nước, trong đó nổi bật như GS.TS Nguyễn Hồng Thao, UV Ủy ban Luật Quốc tế, Liên Hợp quốc, GS.TS. Võ Khánh Vinh, Chuyên gia cao cấp của Trường Đại học Kiểm sát.
Không chỉ là một diễn đàn học thuật, hội thảo còn mở ra một không gian đối thoại sâu sắc về vai trò, phương thức và định hướng đổi mới giáo dục quyền con người trong bối cảnh phát triển mới của đất nước và kỷ nguyên số.
PGS.TS Nguyễn Thị Nhung – Hiệu trưởng Trường Đại học Mở Hà Nội phát biểu chỉ đạo tại hội thảo
Đặt nền móng tư duy: Quyền con người trong chiến lược giáo dục
Phát biểu chỉ đạo tại hội thảo, PGS.TS Nguyễn Thị Nhung – Hiệu trưởng Trường Đại học Mở Hà Nội nhấn mạnh: Giáo dục quyền con người không còn là một nội dung “bổ trợ” mà đã trở thành một yêu cầu cốt lõi trong đào tạo nguồn nhân lực pháp lý. Theo PGS.TS Nguyễn Thị Nhung, trong bối cảnh hội nhập quốc tế sâu rộng và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ, nhận thức và thực hành quyền con người cần được trang bị một cách hệ thống, bài bản cho sinh viên.
Điểm đáng chú ý trong phát biểu của PGS.TS Nguyễn Thị Nhung là sự kết nối giữa giáo dục quyền con người với trách nhiệm xã hội của các cơ sở đào tạo. PGS.TS Nguyễn Thị Nhung không chỉ đề cập đến việc truyền đạt kiến thức mà còn nhấn mạnh đến việc hình thành tư duy pháp lý, đạo đức nghề nghiệp và năng lực hành động cho người học. Điều này phản ánh một cách tiếp cận hiện đại: giáo dục quyền con người không dừng lại ở lý thuyết mà phải hướng tới năng lực thực thi.
TS. Hồ Ngọc Hiển – Trưởng Khoa Luật phát biểu khai mạc
Từ thực tiễn đào tạo: Những khoảng trống cần lấp đầy
Phát biểu khai mạc, TS. Hồ Ngọc Hiển – Trưởng Khoa Luật đã khái quát các yêu cầu từ phía cơ quan quản lý và của xã hội về việc đưa nội dung quyền con người vào chương trình đào tạo của các cơ sở giáo dục đại học trong bối cảnh mới hiện nay, khái quát thực trạng tổ chức giảng dạy nội dung quyền con người tại Trường Đại học Mở Hà Nội đối với các ngành đào tạo không chuyên luật và các ngành đào tạo chuyên luật, đặt ra yêu cầu phải cải tiến chương trình đào tạo, nội dung giảng dạy, phương pháp giảng dạy, đào tạo đội ngũ giảng viên để phúc đáp các yêu cầu đó. Điều này tạo tiền đề cho các tham luận sau đó đi sâu phân tích và đề xuất giải pháp cụ thể.
Góc nhìn vĩ mô: Giáo dục quyền con người trong kỷ nguyên phát triển mới
Bài tham luận của GS.TS Võ Khánh Vinh mang tính nền tảng lý luận, khi đặt giáo dục quyền con người vào bối cảnh phát triển mới của Việt Nam. GS.TS Võ Khánh Vinh cho rằng trong kỷ nguyên hiện nay, quyền con người không chỉ là vấn đề pháp lý mà còn gắn liền với phát triển bền vững, quản trị quốc gia và hội nhập quốc tế.
Một luận điểm đáng chú ý là việc chuyển từ “giáo dục về quyền” sang “giáo dục vì quyền”. Điều này có nghĩa là không chỉ truyền đạt kiến thức về các quyền, mà còn tạo ra môi trường và điều kiện để người học thực hành, bảo vệ và thúc đẩy quyền con người trong đời sống thực tế. GS.TS Võ Khánh Vinh cũng nhấn mạnh vai trò của các cơ sở đào tạo luật trong việc định hình nhận thức xã hội về quyền con người, một nhiệm vụ vừa mang tính học thuật, vừa mang tính chính trị – xã hội sâu sắc.
GS.TS Võ Khánh Vinh báo cáo tham luận
Nhìn từ nội bộ: Thực tiễn Khoa Luật và những đề xuất cụ thể
TS. Phùng Trọng Quế, trong tham luận của mình, đã đi sâu phân tích thực tiễn giảng dạy tại Khoa Luật, Trường Đại học Mở Hà Nội. TS. Phùng Trọng Quế chỉ ra rằng chương trình đào tạo hiện nay đã có những bước tiến nhất định, nhưng vẫn còn thiếu sự tích hợp giữa các học phần và chưa tận dụng hiệu quả các phương pháp giảng dạy hiện đại.
Một điểm đáng chú ý trong tham luận là đề xuất xây dựng các học phần chuyên sâu về quyền con người, đồng thời lồng ghép nội dung này vào các môn học khác như luật hiến pháp, luật quốc tế, luật hình sự. TS. Phùng Trọng Quế cũng nhấn mạnh việc sử dụng tình huống thực tiễn, mô phỏng phiên tòa, và học tập dựa trên dự án như những phương pháp hiệu quả để nâng cao chất lượng giảng dạy.
TS. Phùng Trọng Quế báo cáo tham luận
Nâng cao hiệu quả đào tạo: Từ chương trình đến phương pháp
TS. Nguyễn Thị Hạnh tiếp tục làm rõ vấn đề ở góc độ chương trình đào tạo cử nhân luật. TS. Nguyễn Thị Hạnh cho rằng việc giảng dạy quyền con người cần được thiết kế theo hướng hệ thống, có lộ trình rõ ràng từ cơ bản đến nâng cao, thay vì phân tán và thiếu liên kết như hiện nay.
Đặc biệt, TS. Nguyễn Thị Hạnh nhấn mạnh đến việc đánh giá người học không chỉ dựa trên kiến thức lý thuyết mà còn phải đo lường được năng lực vận dụng. Điều này đòi hỏi sự đổi mới trong phương pháp kiểm tra, đánh giá, từ thi viết truyền thống sang các hình thức như thuyết trình, phân tích tình huống, và phản biện.
TS. Nguyễn Thị Hạnh báo cáo tham luận
Thách thức mới: Quyền con người trong kỷ nguyên số
Một trong những điểm nhấn của hội thảo là các tham luận liên quan đến tác động của kỷ nguyên số. TS. Phạm Thị Tính đã đưa ra một góc nhìn sắc sảo khi phân tích những thách thức mới đối với quyền con người trong môi trường số, như quyền riêng tư, bảo vệ dữ liệu cá nhân, và tự do biểu đạt trên không gian mạng.
TS. Phạm Thị Tính cho rằng việc giảng dạy quyền con người cần phải cập nhật các vấn đề mới này, đồng thời trang bị cho sinh viên kỹ năng nhận diện và xử lý các tình huống phát sinh trong môi trường số. Điều này đặt ra yêu cầu không chỉ đối với nội dung giảng dạy mà còn đối với năng lực của đội ngũ giảng viên.
TS. Phạm Thị Tính báo cáo tham luận
Chất lượng đào tạo trong bối cảnh chuyển đổi số
TS. Phạm Hùng Cường tiếp tục mở rộng vấn đề khi bàn về chất lượng giáo dục quyền con người trong các cơ sở đào tạo luật ở Việt Nam. TS. Phạm Hùng Cường nhấn mạnh rằng chuyển đổi số không chỉ là công cụ mà còn là một yếu tố làm thay đổi bản chất của quá trình giáo dục. Theo TS. Phạm Hùng Cường, việc ứng dụng công nghệ trong giảng dạy như học trực tuyến, tài nguyên mở, và trí tuệ nhân tạo, có thể giúp nâng cao hiệu quả truyền đạt, nhưng cũng đặt ra thách thức về kiểm soát chất lượng và đảm bảo tính chính xác của thông tin. Do đó, cần có một chiến lược tổng thể để vừa tận dụng lợi ích của công nghệ, vừa duy trì chuẩn mực học thuật.
TS. Phạm Hùng Cường báo cáo tham luận
Đối thoại và đồng thuận: Hướng tới giải pháp khả thi
Phần thảo luận của hội thảo diễn ra sôi nổi với nhiều ý kiến đa chiều. Các đại biểu không chỉ chia sẻ kinh nghiệm mà còn thẳng thắn trao đổi về những khó khăn trong thực tiễn giảng dạy, từ hạn chế về tài liệu, phương pháp, đến áp lực về chương trình đào tạo.
Điểm chung dễ nhận thấy là sự đồng thuận cao về nhu cầu đổi mới toàn diện giáo dục quyền con người. Các giải pháp được đề xuất bao gồm: hoàn thiện chương trình đào tạo, nâng cao năng lực giảng viên, tăng cường hợp tác quốc tế, và đẩy mạnh nghiên cứu khoa học trong lĩnh vực này.
Từ hội thảo đến hành động
Phát biểu tổng kết, đại diện đoàn chủ tọa, với sự tham gia của GS.TS Nguyễn Hồng Thao, TS. Hồ Ngọc Hiển và ThS. Hoa Hữu Long đã ghi nhận những đóng góp quan trọng của các tham luận và ý kiến thảo luận. Hội thảo không chỉ cung cấp một bức tranh toàn diện về thực trạng giảng dạy quyền con người mà còn đề xuất nhiều giải pháp thiết thực, có khả năng triển khai trong thời gian tới.
Quan trọng hơn, hội thảo đã khẳng định một thông điệp rõ ràng: giáo dục quyền con người không thể đứng ngoài dòng chảy của thời đại. Trong bối cảnh kỷ nguyên số và hội nhập quốc tế, việc đổi mới nội dung và phương pháp giảng dạy là yêu cầu tất yếu để đào tạo ra những công dân có trách nhiệm, những chuyên gia pháp lý có năng lực, và những con người có ý thức sâu sắc về quyền và nghĩa vụ của mình.
Từ giảng đường đến thực tiễn, hành trình của giáo dục quyền con người vẫn còn nhiều thách thức. Nhưng với những bước đi cụ thể được khởi động từ những diễn đàn như hội thảo lần này, có thể kỳ vọng vào một sự chuyển mình mạnh mẽ, nơi quyền con người không chỉ được học, mà còn được sống, được bảo vệ và được lan tỏa.